Actualiteit gegevens: 20-11-2020

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
511733
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
3 september 1999
Kadaster deel/nr: 
11008/1
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Utrecht
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Baarn
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Baarn
X-Y coördinaat: 
147674 - 469299

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

Watertoren, in 1903 gebouwd naar ontwerp en in opdracht van de Utrechtse Waterleiding Maatschappij. Deze maatschappij kwam voort uit de in Luik gevestigde Compagnie Génerale des Conduites d'Eau, die opdracht tot aanleg, financiering en exploitatie van de stadswaterleidingen in de Utrecht en omstreken wist te verkrijgen. De maatschappij werd in 1889 omgedoopt tot de 'Utrechtsche Waterleiding Maatschappij' (UWM). Door de neo-renaissance bouwstijl vertoont de toren verwantschap met de door de UWM gebouwde watertorens van Utrecht (Heuveloord en Lauwershof) en Zeist. De toren is nog steeds in gebruik.

Omschrijving

De WATERTOREN aan de Sophialaan heeft een cirkelvormige plattegrond en bestaat uit een zich verjongende toren met uitgekraagde reservoirbekroning volgens het Intze-type. De vensters hebben natuurstenen boven- en onderdorpels. De toren is 29 meter hoog en heeft aan de voet een doorsnede van 10 meter.

De toren is opgetrokken in kruisverband en heeft drie geledingen. De eerste geleding, afgesloten met siermetselwerk tussen cordonlijsten, bevat de entree in een licht vooruitstekend portaal, bekroond door een timpaan met pinakel. De houten dubbele deur met halfrond bovenlicht wordt omgeven door siermetselwerk en natuurstenen aanzet-, sluitstenen en banden. Boven de ingang is een natuurstenen plaat aan te treffen met de tekst `Utrechtsche Waterleiding Maatschappij'.

De tweede geleding, de torenschacht, bevat een aantal smalle schuifvensters. De geleding is bovenaan versierd met een boogfries met natuurstenen aanzet-, sluitstenen en consoles.

De derde geleding omvat het reservoirgedeelte. De uitkraging bestaat uit siermetselwerk tussen profielijzers. De gevel bevat een aantal op regelmatige afstand van elkaar geplaatste smalle vensters, waartussen sierankers zijn aangebracht. Ook deze geleding is afgewerkt met een boogfries met natuurstenen accenten. Erboven bevindt zich een cordonlijst waarop de met lijsten afgewerkte kantelen zijn geplaatst. Het kanteel aan de straatzijde is iets hoger en bevat een smeedijzeren windvaan met het jaartal 1903. Het interieur is oorspronkelijk. De toren bevat een ijzeren Intze I-reservoir met een inhoud van 500 kubieke meter.

Waardering

De watertoren te Baarn uit 1903 is van architectuurhistorisch belang als gaaf bewaard voorbeeld van een watertoren met neorenaissance stijl-invloeden en van belang vanwege de techniek en contstructie door het reservoir van het Intze-type in een uitkragend reservoirgedeelte. De toren is van cultuurhistorisch belang als nog functionerende toren van de eerste generatie watertorens van de UWM. Het gebouw is van stedebouwkundige waarde door de ligging op een hoog punt in de gemeente.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaSophialaan313743 CVBaarn

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieBoerderijen, molens en bedrijvenIndustrieNutsbedrijf

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
BaarnK1969

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
Neo-Renaissanceinvloeden

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19031903exactvervaardiging

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Utrechtse Waterleiding Maatschappij ; Utrechtopdrachtgever