Actualiteit gegevens: 23-12-2017

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
512328
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
14 april 2000
Kadaster deel/nr: 
14972/2
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Brabant
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Best
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Best
X-Y coördinaat: 
155731 - 389276

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding:

DUBBELE DIENSTWONING (type I) voor lager personeel in de stijlvormen van het Functionalisme uit 1933, gebouwd door de Tsjech Thomas Bata bij zijn schoenfabriek in Batadorp.

Het ontwerp is vermoedelijk van architect Antonín Vítek, die verbonden was aan de moederfabriek te Zlín (Tsjechoslowakije). Van dit bouwtype I zijn vijf blokken gebouwd, het zijn:

Europaplein 10-11, 12-13, 14-15, 16-17, 18-19

In heel Batadorp werden, in het tweede kwart van de 20ste eeuw, voor lager en hoger personeel van de fabriek ca.130 dienstwoningen gebouwd in elf bouwtypes.

Omschrijving

Het dubbele woonhuis met twee bouwlagen, is kubusvormig van opzet. Slechts de schoorsteen en een kleine betonnen luifel boven voor- en achterdeur doorbreken de kubusvorm. Achter de huizen een gecombineerde berging onder platdak. De voordeur ligt in de zijgevel. De gezamenlijke voorgevels liggen op het noordoosten.

De huizen met de berging zijn opgetrokken uit machinale baksteen gemetseld in halfsteensverband. De muuropeningen en dakrand zijn voorzien van een rollaag.

De indeling van de huizen, die het spiegelbeeld zijn van elkaar, is alsvolgt: Op de begane grond een woonkamer van 16 m2; keuken van 6,57 m2;badkamer tevens w.c.; bergplaats; hal met kelderkast onder trap. De trapnaar de verdieping is bereikbaar via de woonkamer. De verdieping heeft drie slaapkamers, waarvan één met een vaste kast boven de trap. De woonkamervloer, verdiepingsvloer en het platte dak hebben een houten balklaag. De rest van de vloeren is van beton voorzien van een deklaag van cement-estrik of terrazzowerk.

Waardering

De dubbele dienstwoning is van algemeen belang, tevens architectuur- encultuurhistorisch waardevol.

De woningen zijn karakteristieke en zeldzame voorbeelden van hetFunctionalisme van de jaren '20 en '30 van de 20e eeuw en de invloed van de Praagse Academie voor Creatieve kunst. Ze zijn van belang als functioneel onderdeel van het fabrieksdorp Bata, dat voor Nederland als een zeer bijzondere stedenbouwkundige ontwikkeling aangemerkt kan worden. Voor het stedenbouwkundige beeld in samenhang met de fabrieksgebouwen en als oudste voorbeeld van dienstwoningen type I binnen Batadorp hebben de huizen extra betekenis.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaEuropaplein125684 ZCBatadorpBest
NeeEuropaplein135684 ZCBatadorpBest

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieWoningen en woningbouwcomplexenDienstwoning(K)Dienstwoning(K4)

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
BESTF913
BESTF912

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
FunctionalismeNieuwe Bouweninvloeden

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19331933exactvervaardiging

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Bata, Thomas ; Noord-Brabantopdrachtgever
Vitek, Antonin ; Noord-Brabantarchitect / bouwkundige / constructeur