Actualiteit gegevens: 28-03-2019

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
512333
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
14 april 2000
Kadaster deel/nr: 
14972/2
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Brabant
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Best
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Best
X-Y coördinaat: 
155599 - 389266

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

DIENSTWONING (type VI) voor lager personeel in de stijlvormen van het Functionalisme uit 1938-39, gebouwd door de Tsjech Thomas Bata bij zijn schoenfabriek in Batadorp. Het ontwerp is vermoedelijk van architect Antonín Vítek, die verbonden was aan de moederfabriek te Zlín (Tsjechoslowakije). Van dit bouwtype VI is slechts één blok gebouwd.

In heel Batadorp werden, in het tweede kwart van de 20ste eeuw, voor lager en hoger personeel van de fabriek 123 dienstwoningen gebouwd in negen bouwtypes.

Omschrijving

Het woonhuis met twee bouwlagen heeft een rechthoekige plattegrond met aan de achterkant een eenlaagse uitbouw. Zowel het woonhuis als de berging hebben platte daken met een houten overstek.

Het opgaande werk bestaat uit machinale baksteen gemetseld in klezoorverband. De muuropeningen zijn voorzien van een rollaag. In de voor- enzijgevel op de verdieping een rond venster. De voordeur ligt in de zijgevel. De indeling van de vensters is gewijzigd.

De indeling van de huizen, die het spiegelbeeld zijn van elkaar is als volgt:Op de begane grond een gang met trap en w.c., woonkamer, keuken, kelderkast onder de trap, bergplaats. op de verdieping drie slaapkamers. De woonkamervloer, verdiepingsvloer en het plat dak hebben een houten balklaag. De rest van de vloeren is van beton voorzien van een deklaag van cement-estrik of terrazzowerk.

Waardering

De dubbele dienstwoning type VI is van algemeen belang. Het pand heeft cultuurhistorische waarde als voorbeeld van een sociaal-economische ontwikkeling, namelijk de industrialisatie en internationalisering van Noord-Brabant in het Interbellum. Het is tevens van belang voor de typologische ontwikkeling van de arbeiderswoning. Het heeft architectuurhistorisch belang als karakteristiek en zeldzaam voorbeeld van het Functionalisme en als stijlvoorbeeld van de Praagse Academie voor Creatieve Kunst. Het heeft ensemblewaarden als functioneel onderdeel van de Companytown Batadorp, die voor Nederland als een zeer bijzondere stedenbouwkundige ontwikkeling aangemerkt dient te worden.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaWilhelminakanaalstraat175684 ZABest
NeeWilhelminakanaalstraat195684 ZABest

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieWoningen en woningbouwcomplexenDienstwoning(K)Dienstwoning(K4)

Dubbele dienstwoning voor lager Bata personeel.

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
BESTF847
BestF1272

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
Functionalismeinvloeden

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19381939globaalvervaardiging

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Bata, Thomas ; Noord-Brabantopdrachtgever
Vitek, Antonin ; Noord-Brabantarchitect / bouwkundige / constructeur