Actualiteit gegevens: 01-12-2021

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
513241
Monumentnaam
De monumentnaam is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument
Catalpa
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
5 december 2000
Kadaster deel/nr: 
82790/40
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Holland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Gooise meren
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Bussum
X-Y coördinaat: 
139016 - 475917

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

VILLA "Catalpa" gebouwd in 1930 in opdracht van H.C. van Zalinge in zakelijk expressionistische bouwtrant naar het ontwerp van K. van den Berg.

De villa is vrijstaand gesitueerd op een heuvel op een driehoekig terrein tussen de Gooilandseweg, de Nieuwe 's-Gravelandseweg en de Parklaan in de villawijk Het Spiegel.

Omschrijving

Villa, op samengestelde rechthoekige plattegrond opgetrokken in gele baksteen op een donkere gemetselde plint en te onderscheiden in twee bouwvolumes. Een langgerekt oost-west geplaatst deel, bestaande uit twee bouwlagen onder rieten kap met de noklijn evenwijdig aan de weg en met overstek, betimmerd met houten delen. En het iets meer naar het noorden gelegen, haakvormige oostelijke deel, dat is aangepast aan het hoogteverschil in het terrein, aan de zuidzijde bevat het twee bouwlagen, aan de noordzijde een bouwlaag onder rieten kap met de noklijn evenwijdig aan de weg en met betimmerd overstek. Vanaf de zuidzijde is een torenachtig volume, onder horizontale afsluiting, tussen de delen geplaatst. Het torenachtige volume bestaat uit een rechthoekig, noord-zuid geplaatst deel en een smal en lager deel, noord-zuid geplaatst met een afronding aan de zuidzijde. De gevels van de villa worden geleed door smalle vensterprofielen van staal, op de verdieping voorzien van glas-in-loodramen. De lateien zijn van gewapend beton. De vensterbanken zijn bedekt met zwarte tegels. De donkere plint is hier en daar hoger opgetrokken; dezelfde steen is gebruikt voor penanten, de ommuring van het terras aan de zuidzijde, bloembakken aan de zuid-, west- en noordzijde, traptreden naar het terras aan de zuidzijde en naar de deuren aan de noordzijde.

De voorgevel (N) bevat de in portiek geplaatste toegangsdeur, bereikbaar via drie gemetselde treden, rechts van en onder de doorgetrokken kap van het uitgebouwde oostelijke deel. Rechts van de toegangsdeur is een verlichtingsarmatuur geplaatst naar ontwerp van K. van den Berg. Aan de linkerzijde is in het oostelijk deel nog een deur geplaatst, eveneens bereikbaar via drie treden. Daartussen bevindt zich onder de dakrand een horizontale reeks van vijf gekoppelde dubbelvensters. Het westelijke deel bevat op de begane grond een horizontaal venster met groen en geel gekleurd glas-in-lood en op de verdieping vijf, op regelmatige afstand van elkaar geplaatste, vierkante vensters. Aan de rechterzijde staat een hoge gemetselde schoorsteen. Muurdelen van het torenachtige volume doorsnijden de dakpartijen, waarbij een horizontale dakkapel met vier vensters de compositie bekroont met een op de dwarsmuur steunende daklijst. Rode pannen dekken de overgang van dakkapel en rieten kap, die hier een stukje vertikaal loopt, af.

De linker zijgevel (O) is aan de noordzijde iets doorgetrokken en omvat aan de linkerzijde twee bouwlagen, aan de rechterzijde een bouwlaag. Onder de dakrand is een vensterreeks geplaatst die met twee ramen wordt doorgezet in de zuidgevel. Links bevindt zich op kelderniveau een rechthoekig venster. In de oostgevel van het smalle deel van het torenachtige volume bevindt zich links, op kelderniveau een horizontaal driedelig venster en op de verdieping een horizontaal venster met een smal raam en een breed raam met decoratieve geometrische glas-in-lood indeling.

De rechter zijgevel (W) bevat op de begane grond een bloembak voor de uitgemetselde penanten die de luifel dragen en waartussen een groot venster is geplaatst. Links en rechts van de penanten bevindt zich het smalle venster van de uitstekende vensters. Links is in portiek een deur in het noordelijke geveldeel geplaatst. Op de verdieping bevindt zich voor de terugliggende gevel een ommuurd terras, bereikbaar via een deur met glas-in-loodramen. In de westgevel van het torenachtige volume bevindt zich een klein rechthoekig venster.

De achtergevel (Z) bevat links van het torenachtige volume een deur, aan de linkerzijde geflankeerd door een verlichtingsarmatuur van K. van den Berg. Links daarvan bevindt zich een groot, breed venster met een raam en twee smalle zijlichten. De linkerzijde van de gevel wordt gedomineerd door een vensterreeks onder luifel. De gevel wordt gedragen door in het interieur opgenomen kolommen. Rechts wordt de reeks beëindigd door een penant. Op de verdieping bevindt zich onder de dakrand een vensterreeks van vijftien ramen. In de zuidgevel van het rechthoekige deel van het torenachtige volume bevindt zich op de begane grond een horizontaal venster, op de verdieping een lang venster. Een trap met lange steek, bordes en korte steek loopt van het terras naar het lagere gedeelte van het terrein. De zuidgevel van het oostelijke deel heeft een halfronde (garage)deur op kelderniveau.

Waardering

De villa "Catalpa" is van algemeen belang wegens cultuur- en architectuurhistorische waarde als gaaf bewaard gebleven voorbeeld van een villa, gebouwd in zakelijk expressionistische bouwtrant naar het ontwerp van K. van den Berg, uit de eerste helft van de 20ste eeuw. Daarnaast is de villa stedebouwkundig van belang vanwege de vrijstaande situering op een heuvel op een driehoekig terrein, omgeven door de Gooilandseweg, de Nieuwe 's-Gravelandseweg en de Parklaan in de villawijk Het Spiegel.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaGooilandseweg11406 LESpiegel, HetBussum

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieWoningen en woningbouwcomplexenWoonhuis(K)Woonhuis

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
BussumE5285

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
ExpressionismeZakelijk Expressionismeinvloeden

Bouwtypen

HoofdcategorieSubcategorieBouwtypeToelichting
Woningen en woningbouwcomplexenWoonhuis(K)Villa

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19301930exactvervaardiging

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Berg van den, K. ; Noord-Hollandarchitect / bouwkundige / constructeur