Actualiteit gegevens: 15-10-2019

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
517443
Monumentnaam
De monumentnaam is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument
Alkmaar;Gouda
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
10 augustus 2001
Kadaster deel/nr: 
10603/16
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Holland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Hoorn
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Hoorn
X-Y coördinaat: 
132939 - 516819

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

Voormalig dubbel KAASPAKHUIS 'Alkmaar' en 'Gouda', gebouwd in 1903 in opdracht van K. de Jong Mz. Het pand is gelegen aan de zuidoostzijde van de Bierkade. In de in oranjerode verblendsteen opgetrokken voorgevel zijn aan de renaissancestijl ontleende motieven toegepast. Het gebouw heeft tot 1992 dienst gedaan als kaaspakhuis. Na restauratie is sinds 1993 het Museum van de 20ste eeuw in het pand gehuisvest. Het gelijktijdig met de pakhuizen opgerichte achtergebouw aan het Venidse maakt deel uit van de bescherming.

Omschrijving

Het dubbele pakhuis is gebouwd op nagenoeg vierkant grondplan en telt vijf bouwlagen onder twee evenwijdige en met rode Hollandse pannen gedekte mansardedaken waarvan de noklijnen vrijwel haaks staan op de straat. De gerende voorgevel (NW) is opgetrokken in oranjerode verblendsteen waalformaat in kruisverband met snijvoeg, afgewisseld met contrasterende banden van witte baksteen ter hoogte van de onder- en bovendorpels van de vensters. Ook in het midden van de in rode baksteen gemetselde strekken boven de vensters en deuren is witte baksteen toegepast. De sobere achter- en zijgevels zijn gemetseld in rode machinale waalsteen eveneens in kruisverband met snijvoeg. In de vier gevels bevinden zich muurankers ter hoogte van de verdiepingsvloeren. Zowel de voor- als de achtergevel heeft de vorm van twee geknikte tuitgevels, met hardsteen ter plaatse van de aanzetten en knikken.

De symmetrische voorgevel telt twee keer vier vensterassen waarin op elke bouwlaag een tweedelig venster voorzien van achtruits onderramen en tweeruits bovenlichten. De derde en zesde vensteras hebben op de tweede-, derde- en zolderverdieping een vergelijkbaar driedelig venster en op de begane grond en eerste verdieping een dubbele deur met driedelig bovenlicht (voorzien van tweeruits ramen). De deuren en vensters van de begane grond zijn voorzien van luiken, de deuren op de verdieping van twee zesruits ramen. Ter hoogte van de zolderverdieping zijn de buitenste vensters van elk pand niet tweedelig, maar enkel: een achtruits openslaand raam met tweeruits bovenlicht. In het midden van de zolderverdieping is in witgeglazuurde baksteen het bouwjaar 1903 ingemetseld. Bovenin beide tuitgevels bevindt zich een rondvenster. De twee tuiten worden bekroond door rijkgesmede windwijzers. De begane grond heeft in het midden een witmarmeren eerste steen met het opschrift: "DE EERSTE STEEN/GELEGD DOOR/El: Paul: de JONG./OUD 4½ JAAR./13 MAART 1903." Boven de tweede verdieping hangen twee witgeverfde houten naamborden met in zwarte letters links "GOUDA" en rechts "ALKMAAR".

Bovenaan de gesloten zijgevels bevindt zich een bakgoot op klossen. Hierboven heeft de linkerzijgevel (NO) in het midden een dakkapel met zesruits stolpraam (boven de rechterzijgevel recent vervangen door een liftopbouw in historiserende vormgeving).

De achtergevel (ZO) heeft een met de voorgevel vergelijkbare vensterverdeling. In de derde en zesde vensteras bevinden zich echter geen drie-, maar tweedelige vensters. Op de eerste verdieping bevindt zich in de tweede, vierde, vijfde en zevende vensteras een dubbele deur, voorzien van twee achtruits ramen en een tweedelig bovenlicht. De begane grond van de achtergevel wordt door een moderne tussenbouw aan het oog onttrokken.

In het interieur zijn alle verdiepingsvloeren uitgevoerd als enkelvoudige balklagen, die met smalle delen zijn bevloerd en in het midden ondersteund worden door onderslagbalken op standvinken. In het linker pand (nr.4a) herinneren twee kaasstellingen op de zolderverdieping en een vaste bascule op de begane grond aan de oorspronkelijke functie. De twee kappen zijn uitgevoerd als beschoten gordingenkap.

Het in rode machinale waalsteen opgetrokken achtergebouw heeft een rechthoekige plattegrond en telt één bouwlaag onder een met rode geglazuurde kruispannen gedekt lessenaardak waarvan de nok de gevel aan het Venidse afdekt. In deze hoge gevel (ZO) die voorzien is van twee rijen muurankers bevindt zich van links naar rechts een venster met dubbel luik, twee opgeklampte dubbele deuren met vijfruits bovenlichten voorzien van diefijzers, en drie smallere vensters eveneens met dubbele luiken.

Waardering

Het dubbele pakhuis met bijbehorend achtergebouw is van algemeen belang wegens cultuurhistorische en architectuurhistorische waarde als gaaf bewaard gebleven voorbeeld van een kaaspakhuis uit het begin van de 20ste eeuw. Tevens heeft het pand ensemblewaarde in relatie tot de diverse 19de- en 20ste- eeuwse kaaspakhuizen aan de Bierkade en in de directe omgeving daarvan.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaBierkade41621 BECentrumHoorn
NeeBierkade4A1621 BECentrumHoorn

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieHandelsgebouwen, opslag- en transportgebouwenOpslagKaaspakhuis

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
HOORNA4087
HOORNA4202
HOORNA4201

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
Neo-RenaissanceNeo-Hollandse Renaissanceinvloeden

Voorgevel

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19031903exactvervaardiging