Actualiteit gegevens: 20-11-2020

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
518297
Complexnummer: 
518277 - Artis
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
15 april 2002
Kadaster deel/nr: 
18085/50
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Holland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Amsterdam
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Amsterdam
X-Y coördinaat: 
122661 - 486649

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

TUIN(26) met tuinbeelden en -banken en met een gedenktekenvan het Artis-complex. Halverwege de 19de eeuw was de tuinaanleg van Artis voornamelijk geïnspireerd op de Engelse landschapstuinen. Deze vorm van tuinaanleg werd alleen langs de roofdierengalerij onderbroken door een classicistische "Fransche aanleg" uit 1891. Al kort hierna werd dit deel overigens de Hollandse Tuin genoemd.

Omschrijving

Twee geometrische en symmetrische perken gelegen aan weerszijden van een middenas. De perken zijn in hoofdzaak rechthoekig, maar hebben aan de ZO-zijde een concave afronding. In de tuinaanleg zijn vier 19de-eeuwse marmeren beelden opgenomen. De beelden stellen de vier jaargetijden voor. Waarschijnlijk zijn de beelden rond 1882 door Artis aangekocht. De allegorische voorstellingen van de Winter en de Herfst staan aan weerszijden van de middenas op de hoeken aan de NW-zijde van de Hollandse Tuin. De voorstellingen van de Zomer en de Lente staan op de hoeken aan de korte kopse zijde in het ZO. De beelden staan alle op een natuurstenen sokkel met profielen en spaarvelden. Aan de NW-zijde van de tuin staan twee tuinbanken met rugleuning en met als takken uitgevoerde gietijzeren poten. In de middenas staan twee dergelijke tuinbanken zonder rugleuning. Aan de ZO-zijde bevindt zich aan de kop van de Hollandse Tuin het gedenkteken voor Westerman. Dit monument ter nagedachtenis aan een van de oprichters en eerste directeur van Artis, dr. G.F. Westerman (1807-1890) is gemaakt door de beeldhouwer Bart van Hove in zandsteen en verguld brons en werd in 1891 onthuld. Het bestaat uit een obelisk op basement. Het geheel rust op een sokkel met afgeschuinde vlakken en concave band. Op het basement bevinden zich tekstschilden met opschriften verwijzend naar de oprichters en het Koninklijk Zoölogisch Genootschap. Op de sokkel een leeuw en vrouw. Tegen de obelisk een mannenfiguur met opgeheven lauwerkrans bij portretmedaillon. De obelisk wordt aan de bovenzijde afgesloten met een sierbol waarop een adelaar met gespreide vleugels.

Waardering

Tuin met tuinbanken, tuinbeelden en met gedenkteken van algemeen belang als historisch-functioneel onderdeel van het Artis-complex.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaPlantage Kerklaan361018 CZBijAmsterdam
NeePlantage Kerklaan401018 CZAmsterdam
NeePlantage Kerklaan381018 CZBijAmsterdam

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieVoorwerpen op pleinen en dergelijkeGedenkteken(D)Gedenkteken(D6)
Neeoorspronkelijke functieKastelen, landhuizen en parkenTuin, park en plantsoenTuin
Neeoorspronkelijke functieKastelen, landhuizen en parkenTuin, park en plantsoenTuinbank

Vier tuinbanken

Neeoorspronkelijke functieKastelen, landhuizen en parkenTuin, park en plantsoenTuinbeeld

Vier tuinbeelden

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
AmsterdamO5198

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
n.v.t.niet van toepassing

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
18911891exactvervaardiging

Betreft tuinaanleg

18751875globaalverbouwing

Betreft tuinbeelden van de seizoenen

18911891exactverbouwing

Betreft gedenkteken Westerman

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Hove, B. van ; Stad Amsterdambeeldhouwer / steenhouwer / schrijnwerker

Betreft gedenkteken Westerman