Actualiteit gegevens: 01-12-2021

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
518329
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
12 december 2001
Kadaster deel/nr: 
82912/96
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Holland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Amsterdam
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Amsterdam
X-Y coördinaat: 
121207 - 487207

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding Op een onregelmatig terrein in 1928-1930 opgetrokken DRUKKERIJ met KANTOREN van de N.V. Dagblad 'De Telegraaf' naar een ontwerp in functionalistische stijl van J.F. Staal en G.J. Langhout in opdracht van F.H.J. Holdert, namens De Telegraaf. De directiekamers waren betimmerd en van meubels voorzien door architect H. Wouda.

De firma W.M.T. Thijssen & Co. was verantwoordelijk voor de uitvoering van de funderingswerken; de N.V. Wernink's Beton Maatschappij voor de uitvoering der gewapend betonwerken.

Omschrijving

Op een onregelmatige plattegrond in verschillende soorten steen gerealiseerde drukkerij met kantoren, geheel onderkelderd en bestaande uit zes bouwlagen. Beganegronds was de drukkerij gevestigd; op de eerste, tweede en derde verdieping waren de kantoren; op de vierde de zetterij en op de vijfde, teruggerooide, verdieping de magazijnen. Tussen de beganegrond en de eerste verdieping bevinden zich tussenverdiepingen. Het geheel wordt gedekt door een schuinoplopend, plat dak, over de gehele lengte voorzien van een glasvenster. Aan de noordzijde een ten opzichte van het hoofdgebouw geknikte uitbouw van ongeveer 9x18 meter. Aan de zuidzijde bevindt zich een toren met spits.

Het gebouw is geconstrueerd als geraamte van gewapend beton op een onderscheiden onderbouw van gewapend beton; in de fabrieksruimten zijn zoveel mogelijk ijzerconstructies toegepast. Het metselwerk van de voorgevel en de toren is uitgevoerd in donker bronskleurige verglaasde steen en graniet. De zuidelijke zijgevel is gedeeltelijk gemetseld van lichtkleurige verblendsteen. De overige gevels zijn gemetseld van enigszins geelkleurige waalklinkers.

De ramen van de drukkerij in de voorgevel zijn vervaardigd van brons. In het benedendeel is een spiegelruit aangebracht, in het bovengedeelte glazen bouwstenen. Alle ramen zijn verder van ijzer. De bekapping van het voorgebouw is van ijzer, gedekt met bimsbeton waarop teervrij papier geplakt. De gevelbekroningen zijn gedekt met lood en graniet. De torenspits is bekleed met chemisch zuiver lood; de openingen in de spits zijn voorzien van glazen bouwstenen. De vlaggestok kan door middel van een bewegingstoestel in de spits zakken.

De toren bestaat uit een schacht van gewapend beton met openingen voor de liftdeuren. Boven de hoogste vloer bevinden zich twee waterreservoirs, een voor Vecht-, een ander voor duinwater, bedoeld om de waterdruk op peil te houden. Aan de buitenzijde zijn horizontale en verticale ribben aangebracht voor een goede bevestiging van het metselwerk aan het beton. De torenspits is bewerkt met openingen en verticale geledingen en horizontale ribben. Voor toegang naar de kantoren diende de links gesitueerde hoofdingang. De twee rechts gelegen ijzeren deuren waren voorzien van plateauliften bedoeld om de zware papieren rollen naar het in de kelder gelegen papiermagazijn te brengen.

De hal met aansluitende lokalen, de hoofdtrap en de hal van iedere verdieping zijn bekleed met marmer. Op de kantoorverdiepingen zijn de ruimten gevormd door ijzeren wanden met glasbezetting. Het onderste deel van de wanden en kolommen in de kantoorlokalen is met tegels bezet. Op elke kantoorverdieping bevond zich aan de noordzijde een directiekamer.

Waardering

Voormalige in functionalistische stijl vormgegeven drukkerij met kantoren naar een ontwerp van J.F. Staal en G.J. Langhout van algemeen belang vanwege architectuurhistorisch en typologisch waarde. Eveneens van cultuurhistorisch waarde als uiting van de ontwikkeling aan de Nieuwe Zijds Voorburgwal als voormalige krantenboulevard. Tevens van belang in het oeuvre van Staal en Langhout.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaNieuwezijds Voorburgwal2251012 RLBinnenstadAmsterdam

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieBoerderijen, molens en bedrijvenNijverheidDrukkerij
Neeoorspronkelijke functieHandelsgebouwen, opslag- en transportgebouwenHandel en kantoorKantoorgebouw

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
AmsterdamF6833

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
Expressionismestijlzuiver

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19281930exactvervaardiging

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Langhout, G.J. ; Stad Amsterdamarchitect / bouwkundige / constructeur
Staal, J.F. ; Stad Amsterdamarchitect / bouwkundige / constructeur