Actualiteit gegevens: 20-11-2020

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
522455
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
9 oktober 2001
Kadaster deel/nr: 
15885/12
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Brabant
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
's-Hertogenbosch
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
's-Hertogenbosch
X-Y coördinaat: 
149437 - 411992

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding.

In de Bossche wijk De Muntel gelegen blok ARBEIDERSWONINGEN, afgegrensd door de F. van Egmontstraat, W. Mariastraat, Van IJsselsteinstraat en de W. van Nassaulaan. Het in 1931 ontworpen blok werd in 1933 gebouwd door architect P.M. Knoers ('s-Hertogenbosch) in een stijl waarbij het Traditionalisme gecombineerd wordt met het Kubistisch-Expressionisme. De eerste plannen werden gemaakt in opdracht van woningbouwvereniging 'Eigen Bezit', maar uiteindelijk bracht woningbouwvereniging 'St. Joseph' (thans SWH) ze -licht gewijzigd- ten uitvoer. De N.V. Provinciaal Bouwbedrijf voerde het werk uit. Aan de Van IJsselsteinstraat een gevelsteen met opschrift 'BOUWVEREENIGING ST. JOSEPH ANNO 1931'. Het blok omvat in totaal 45 wooneenheden met elf verschillende woningtypen. Tegelijkertijd werden door Knoers op een perceel aan de A. van Gelderstraat / W. Mariastraat nog 23 gelijksoortige wooneenheden gerealiseerd die buiten deze bescherming vallen. De woningbouwvereniging 'St. Joseph' werd in 1919 opgericht op initiatief van de een jaar eerder opgerichte Bossche afdeling van de 'Rooms Katholieke Bond voor Grote Gezinnen'. Doel was de schrikbarend hoge woningnood onder de kinderrijke arbeidersgezinnen te bestrijden. Voorliggend object is een onderdeel van het tweede door 'St. Joseph' in De Muntel gerealiseerde woningcomplex. Vooral bij de renovaties in 1969 en 1990 zijn de woningen inwendig zo goed als volledig gemoderniseerd. De talrijke (slaap-)kamers werden samengetrokken om grotere ruimten te creëren. Vensterruiten, oorspronkelijk met horizontale roeden, werden grotendeels versoberd.

Omschrijving.

Gesloten, symmetrisch woningblok met binnenterrein op rechthoekige plattegrond. Met uitzondering van de W. van Nassaulaan hebben de woningen een voorerf met klein tuinmuurtje. Het binnenterrein wordt ontsloten door een Y-vormig gangenstelsel, toegankelijk via een centraal in de F. van Egmondstraat gelegen poort. Op het binnenterrein achtererven met tuinschuurtjes en tuinmuur.

Aan vier zijden tweelaags rijtjeswoningen met een kapverdieping onder met rode verbeterde Hollandse pannen gedekte zadeldaken, evenwijdig aan de straat. Op de vier hoeken en aan weerszijden van de poort afwijkende woningen. De blokvormige hoekwoningen aan de W. van Nassaulaan drie- en deels vierlaags onder plat met gevelpannen, hoekoverbouwing op gewapend beton en balkon aan de korte zijde van het blok. De hoekwoningen met inspringende hoek aan de F. van Egmondstraat tweelaags met kapverdieping onder loodrecht op elkaar geplaatste zadeldaken, haaks op de straat. Hoog oprijzende schoorstenen, schilden met zeer lage dakvoet. Poortwoningen aan de F. van Egmondstraat ter weerszijden van de rondboogvormige, met baksteen en rode keramische tegels gemetselde poort met dito lage zadeldakschilden, haaks op de straat. Het in staand verband uitgevoerde metselwerk wordt verlevendigd door het afwisselende gebruik van donkere (plint en speklagen) en gele Waalsteen. Verdere detaillering: verspringende, gedeeltelijk omlopende bakgoot, grotendeels overstekend, aan de W. van Nassaulaan deels opliggend; entreepartijen onder luifels van gewapend beton op decoratieve pijlers; originele gevelopeningen met versoberde vensters. Vermeldenswaard zijn de authentieke spleetvensters, versoberde driehoeksvensters en dakkapellen met horizontale raamroede in de hoekwoningen. Alhoewel inwendig rigoreus gemoderniseerd geven de woningen nog een goede indruk van de oorspronkelijke opzet. Het blok bestaat voornamelijk uit eengezinswoningen. Slechts in de hoekvolumes aan de W. van Nassaulaan bevinden zich boven- en benedenwoningen. De meeste woningen hebben op de begane grond een woonkamer, vandaag de dag meestal vergroot doordat de oorspronkelijke voorkamer erbij is betrokken, verder een keuken, toilet en berging. De talrijke slaapkamers op de eerste verdieping en de kapverdieping herinneren aan de kinderrijke arbeidersgezinnen die in dit blok gehuisvest werden. Vooral de hoek- en poortwoningen (vier tot acht slaapkamers) zijn in dit opzicht kenmerkend.

Waardering.

Het blok arbeiderswoningen is van algemeen belang. Het object bezit cultuurhistorische waarde als bijzondere herinnering aan de grote woningnood onder de kinderrijke arbeidersgezinnen in het begin van de jaren dertig van de 20ste eeuw; vanwege het belang voor de ontwikkeling en het doelgroepenbeleid van woningbouwverenigingen; als uitdrukking van de ontwikkeling van het rooms-katholieke verenigingsleven voor wat betreft de zorgtaken op sociaal terrein. Verder vanwege het belang voor de typologische ontwikkeling van gesloten bouwblokken. Het object bezit architectuurhistorische waarden vanwege het belang van de gehanteerde, redelijk zeldzame stijlencombinatie voor de architectuurgeschiedenis en daarnaast vanwege de esthetische kwaliteiten van de detaillering. Het object bezit ensemblewaarden als onderdeel van de wijk De Muntel. Het object is van belang vanwege de uitwendige gaafheid van de hoofdvorm in relatie tot de visuele en structurele gaafheid van de stedelijke omgeving.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaFrederik van Egmontstraat15212 TT's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan415212 TB's-Hertogenbosch
NeeVan Ysselsteinstraat425212 TS's-Hertogenbosch
NeeVan Ysselsteinstraat445212 TS's-Hertogenbosch
NeeVan Ysselsteinstraat465212 TS's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan315212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan335212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan355212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan375212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan395212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan435212 TB's-Hertogenbosch
NeeVan Ysselsteinstraat385212 TS's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan455212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan475212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan325212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan345212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan365212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan385212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan405212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan425212 TB's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan445212 TB's-Hertogenbosch
NeeVan Ysselsteinstraat405212 TS's-Hertogenbosch
NeeVan Ysselsteinstraat365212 TS's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat35212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat215212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat55212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat75212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat95212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat115212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat135212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat155212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat175212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat195212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat235212 TT's-Hertogenbosch
NeeVan Ysselsteinstraat345212 TS's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat255212 TT's-Hertogenbosch
NeeFrederik van Egmontstraat275212 TT's-Hertogenbosch
NeeWillem Mariastraat175212 TH's-Hertogenbosch
NeeWillem Mariastraat195212 TH's-Hertogenbosch
NeeWillem Mariastraat215212 TH's-Hertogenbosch
NeeWillem Mariastraat235212 TH's-Hertogenbosch
NeeWillem Mariastraat255212 TH's-Hertogenbosch
NeeWillem Mariastraat275212 TH's-Hertogenbosch
NeeWillem Mariastraat295212 TH's-Hertogenbosch
NeeWillem van Nassaulaan465212 TB's-Hertogenbosch

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieWoningen en woningbouwcomplexenWoonhuis(K)Woonhuis

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
's-HertogenboschC1208

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
Traditionalismeinvloeden

Gecombineerd met Kubistisch-Expressionisme.

Bouwtypen

HoofdcategorieSubcategorieBouwtypeToelichting
Woningen en woningbouwcomplexenWoonhuis(K)Arbeiderswoning(K)

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19331933exactvervaardiging

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Knoers, P.M. ; Noord-Brabantarchitect / bouwkundige / constructeur