Actualiteit gegevens: 15-10-2019

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
524924
Monumentnaam
De monumentnaam is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument
Onze Lieve Vrouwe
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
10 mei 2002
Kadaster deel/nr: 
10923/1
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Holland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Alkmaar
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Alkmaar
X-Y coördinaat: 
111514 - 516084

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

KLOOSTER met KAPEL in neogotische trant uit 1889 met uitbreiding in dezelfde trant uit 1925 naar ontwerp van het Amersfoortse architectenbureau H. Kroes en Zn. Het zusterhuis werd gebouwd in opdracht van de Onze Lieve Vrouwe Stichting te Amersfoort als uitbreiding van een bestaand klooster dat gevestigd was in het naastgelegen 18de-eeuwse voormalige woonhuis Oudegracht 218 (monnr.7370). De achtergevel van dit voormalige woonhuis is bij de verbouwing in 1925 opgehoogd met één bouwlaag en de verdiepingen zijn voorzien van nieuwe vensters.

Het zusterhuis is onderdeel van de gesloten gevelwand langs de noordzijde van de Oudegracht in het centrum van Alkmaar.

Omschrijving

Het kloostergebouw heeft een nagenoeg rechthoekige plattegrond en telt grotendeels twee bouwlagen onder een afgeknot zadeldak met leien waarvan de noklijn evenwijdig aan de straat ligt. De kapel maakt deel uit van het bouwlichaam van het klooster maar is hoger en wordt gedekt door een zadeldak met leidekking, waarvan de noklijn loodrecht op de Oudegracht ligt. De voorgevel langs de Oudegracht is opgetrokken in rode baksteen in kruisverband met een natuurstenen plint, speklagen en doorlopende waterdorpels. Onder de gootlijst een gemetseld fries met keperboogmotief en op de hoeken lisenen. De zesrruits schuifvensters en de deuren bevinden zich in spitsboogvormige spaarvelden. De boogvelden boven de vensters en de vakken onder de vensters zijn gevuld met metselmozaïeken in verschillende patronen.

Rechts uit het midden van de voorgevel bevindt zich de hoog opgaande puntgevel van de kapel, die de gevel als het ware in tweeën deelt. Onder de op de verdieping gelegen kapel was de refter ondergebracht. De puntgevel heeft twee hoeklisenen met pinakels en in de geveltop een spitsboogvormig fries met een natuurstenen sluitsteen die dient als console voor de toppilaster met natuurstenen kruisbloem als bekroning. Op de begane grond twee zesruits vensters en daarboven een groot samengesteld spitsboogvormig kapelvenster met tracering en glas-in-loodramen. Aan weerszijden van het kapelvenster smalle spaarvelden met driepasbeeindiging en er boven een rond spaarveld.

Het linker geveldeel telt vier vensterassen met in de meest rechter op de begane grond een spitsboogvormig portiek, met drie hardstenen treden die leiden naar een brede dubbele deur met neogotische decoratie onder een bovenlicht. Boven de portiek, die is afgesloten door een ijzeren hek in neogotische trant, een jaartalsteen met het jaartal 1889, omgeven door rolwerk in neorenaissancestijl. In het dakschild boven dit geveldeel één dakkapel onder zadeldakje met venster en houten windveer in de vorm van een spitsboog.

Het rechter geveldeel, dat in 1925 is toegevoegd, telt drie vensterassen met in de linker een entreepartij met geverniste deur in neogotische trant onder bovenlicht. In de overige vensterassen identieke vensters als in het linker geveldeel. Onder de twee begane grondvensters een getoogd kelderraam.

In de achtergevel is de driedeling van het gebouw ook te herkennen. Uiterst links de plat afgedekte aanbouw uit 1925 van drie bouwlagen en rechts daarvan de vijfzijdige koorbeeïndiging van de kapel met twee grote en een klein spitsboogvenster met figuratief gekleurd glas-in-lood (1947). Rechts van de kapel beganegronds een éénlaagse uitbouw (oorspronkelijk een serre) met openslaande deuren naar de tuin en op de verdieping vijf vensters.

Waardering

Het klooster met kapel uit 1889/1925 is van algemeen belang vanwege de architectuur- en cultuurhistorische waarde als representatief voorbeeld van een stedelijk kloostergebouw in neogotische trant, kenmerkend voor het oeuvre van de architect H. Kroes en Zn. Het pand heeft tevens situationele waarde vanwege de de beeldbepalende ligging in de gevelwand van de Oudegracht in de binnenstad van Alkmaar.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaOudegracht214A1811 CRCentrumAlkmaar
NeeOudegracht216A1811 CRCentrumAlkmaar
NeeOudegracht214B1811 CRCentrumAlkmaar
NeeOudegracht214C1811 CRCentrumAlkmaar
NeeOudegracht216B1811 CRCentrumAlkmaar
NeeOudegracht2161811 CRCentrumAlkmaar

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieReligieuze gebouwenKlooster, kloosteronderdlKlooster

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
ALKMAARAA/51595173A2
ALKMAARAA/51595173A3
ALKMAARAA/51515160A3
ALKMAARAA/51595173A1
ALKMAARAA/51515160A1
ALKMAARAA/51515160A2
ALKMAARA5152

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
Neo-Gotiekstijlzuiver

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
18891889exactvervaardiging
19251925exactverbouwing

Uitbreiding rechter gedeelte van drie vensterassen

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Kroes, H. en Zn. ; Noord-Hollandarchitect / bouwkundige / constructeur