Actualiteit gegevens: 20-11-2020

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
524936
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
10 mei 2002
Kadaster deel/nr: 
10923/1
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Noord-Holland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Alkmaar
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Alkmaar
X-Y coördinaat: 
111089 - 515638

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

(Voormalige) AUTOGARAGE met bovenwoning uit 1912-1913 gebouwd naar ontwerp van Jan Wils (Alkmaar 1891 - Voorburg 1971) in opdracht van de Alkmaarse firma Stikkel, Oly en Ten Zeldam. Het voorgebouw in de trant van het Rationalisme sluit aan bij de overwegend voorname woonhuisarchitectuur langs de Kennemerstraatweg. De terracotta reliëfs en bloembakken in de voorgevel zijn van de hand van de kunstenaar Willem C. Brouwer. De éénlaagse garage achter het voorgebouw wordt overdekt door een segmentvormig tonschaaldak van gewapend beton. Deze door de Maatschappij "Wittenburg" in Amsterdam uitgevoerde kapconstructie behoort tot één van de vroegste voorbeelden hiervan in Nederland.

Omschrijving

De garage ligt achter de voorbouw van twee bouwlagen onder een mansardedak met leidekking (Maasdak) en de noklijn evenwijdig aan de weg. De garage heeft een rechthoekig grondplan en is over één bouwlaag opgetrokken onder een segmentvormig dak samengesteld uit tonschalen van gewapend beton. De gevels van de voorbouw zijn opgetrokken in rode handvormsteen (formaat ca. 21,5 x 4,5 cm) in Vlaams verband met platvolle voeg. Boven de voor- en linkerzijgevel van de voorbouw bevindt zich een lijstgoot op geprofileerde gootklossen; de linkerzijgevel en de achtergevel worden afgesloten door een (zinken) bakgoot. Op beide nokeinden van het dak staat een lage taps gemetselde vierkante schoorsteen van rode handvormsteen in Vlaams verband.

De symmetrische voorgevel (O) is voorzien van hoeklisenen en een ondiepe, één klezoor vooruitspringende middenrisaliet waarin op de begane grond een brede, door een segmentboog ontlaste ingang, en op de eerste verdieping twee rondbogige muuropeningen waarachter een loggia. Boven de ingang bevindt zich een segmentboogvormige zinkgedekte houten luifel die aan de onderzijde voorzien is van een cassettenindeling. Rechts en links boven de luifel is in de voorgevel een reliëf ingemetseld tonend een vogel tussen twee wielen. De twee vogels fungeren als waterspuwer voor de loggia. Onderin beide rondboogvormige muuropeningen bevindt zich een terracotta bloembak. De aanzetsteen tussen de twee uit drie rollagen opgebouwde rondbogen is uitgevoerd als een terracotta reliëf met fantasiemotief. Ter weerszijden van de middenrisaliet bevindt zich een erker met een getoogd (zowel in plattegrond als aanzicht) mansardedak gedekt met lood, en op de eerste verdieping een vierkant venster. De glooiende onderste helft van het voorschild telt drie dakkapellen waarvan de brede middenste een leigedekt zadeldak heeft en de buitenste voorzien zijn van een getoogd en bitumengedekt dak met zinken kraal.

De linkerzijgevel (Z) van de voorbouw heeft links- en rechtsboven een verdiepingsvenster en op het glooiende onderste dakvlak rechts van het midden een dakkapel met een getoogd en bitumengedekt dak met zinken kraal. De rechterzijgevel (N) is op het venster linksboven na gesloten en voorzien van een identieke dakkapel links van het midden. Hetzelfde type dakkapel is ook toegepast links en rechts op het achterschild van het mansardedak. De achtergevel (W) van de garage is opgetrokken in rode machinale baksteen waalformaat in kruisverband (de zijgevels worden door aanbouwen aan het oog onttrokken). De circa 18 meter lange betonnen tonschaal boven de voormalige garage heeft een gemiddelde dikte van 10 cm en overspant 11,7 m. De spatkrachten worden opgevangen door ijzeren trekstaven die elk zijn opgehangen aan drie ijzeren hangers. In het dak zijn betonnen bovenlichten uitgespaard oorspronkelijk met roedenverdeling en dik bouwglas.

Waardering

De vroeg 20ste-eeuwse voormalige autogarage aan de Kennemerstraatweg is van algemeen belang wegens architectuur-, cultuurhistorische en typologische waarde als merendeels gaaf bewaard gebleven en vroeg voorbeeld van een autogarage in Nederland met een tonschaaldak van gewapend beton. Tevens is het pand van belang als karakteristiek onderdeel uit het oeuvre van architect Jan Wils.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaKennemerstraatweg61815 LAWesterhoutkwartierAlkmaar
NeeKennemerstraatweg81815 LAWesterhoutkwartierAlkmaar

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieBoerderijen, molens en bedrijvenNijverheidGaragebedrijf
Neeoorspronkelijke functieWoningen en woningbouwcomplexenWoonhuis(K)Woonhuis

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
AlkmaarE5575

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
Rationalismeinvloeden
Functionalismeinvloeden

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19121913exactvervaardiging

Ambachten

NaamBeroepToelichting
Brouwer, Willem C. ; Noord-Hollandbeeldhouwer / steenhouwer / schrijnwerker
Stikkel / Oly en Ten Zeldam, firma ; Noord-Hollandopdrachtgever
Maatschappij Wittenburg ; Noord-Hollandaannemer / uitvoerder
Wils, Jan ; Noord-Hollandarchitect / bouwkundige / constructeur