Actualiteit gegevens: 15-10-2019

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
529578
Complexnummer: 
529576 - Deelen/Groot-Heidekamp
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
21 december 2012
Kadaster deel/nr: 
62107/52
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Gelderland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Arnhem
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Arnhem
X-Y coördinaat: 
190416 - 448840

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

Gebouw 1 ligt vrijstaand tegen een bosachtige achtergrond, binnen de vorkvorm van de zuidelijkste splitsing op Groot-Heidekamp, in de directe nabijheid van de gebouwen 4 en 5. Gebouw 1 is een in 1940-1941 als 'Sonderbau' tot stand gekomen artsenpost, en het maakt als zodanig deel uit van het kamphospitaal. De daknok is ongeveer noord-zuid gericht, waarbij de hoofdgevel haaks op de zichtas vanaf de zuidelijke toegang tot het kamp staat. Is op macroniveau onderdeel van een grote militaire vliegveldstructuur uit de jaren 1940-1945, op mesoniveau van een ijl complex van in een min of meer lineair dorpsverband geplaatste gebouwen, en hierbinnen op microniveau van een aantal in een brinkachtige structuur gegroepeerde panden.

Omschrijving

Van een paviljoensgewijze opgezet hospitaal deel uitmakende eenlaagse bakstenen ARTSENPOST / ARTSENWONING, met ca. 50 cm dik buitenmuurwerk en onderkelderd, op rechthoekige plattegrond en gedekt door een met gegolfde brique / grauwe verbeterde holle (Hollandse) pannen belegd zadeldak, dat centraal wordt doorbroken door een bakstenen schoorsteen. De westelijke langsgevel / hoofdgevel met centraal een Vlaamse gevel met puntgevel, schouderstukken en klein rechthoekig omlijst venster met segmentboog, het geheel onder aangekapt zadeldak; centraal een toegangsopening met drie halfronde treden, imitatie-zandstenen (betonnen) omlijsting met segmentboogvormig door roeden verdeeld achtruits bovenlicht; links en rechts imitatie-natuurstenen (gewapend betonnen) kruisvensters onder hanenkam, met bovenin twee houten met roeden verdeelde vierruits valramen, en onderin twee naar binnen bewegende houten met roeden verdeelde vierruits draairamen met onder het kalf plaatstalen luiken met groen en wit geschilderd zandlopermotief. Oostelijke langsgevel gewijzigd, waardoor latere centraal dicht getimmerde toegangsopening met helling, geflankeerd door dicht getimmerde vensteropeningen; links en rechts vensteropeningen vergelijkbaar met die in hoofdgevel. De zuidelijke kopgevel is een tuitgevel met ojiefvormige schouderstukken en met centraal een overigens vergelijkbaar getoogd kruisvenster, en op zolderverdiepingniveau twee kleinere omlijste vensters. Noordelijke kopgevel is een tuitgevel met ojiefvormige schouderstukken en met een van rechts naar links neergaande bakstenen trap naar kelderniveau, voorzien van ijzeren balustrade. Op kelderniveau links twee toegangsopeningen, waarvan de linker met plaatstalen deur en de rechter dichtgetimmerd, en rechts hiervan twee naar binnen draaibare ijzeren roosters, alle onder rollaag. Daarboven drie onder segmentboog gebrachte vensteropeningen, overigens met die in de hoofdgevel vergelijkbaar, en op zolderverdiepingniveau twee kleinere omlijste vensteropeningen onder segmentboogjes. Kruisverband. Mastgoten. Interieur ten dele gemoderniseerd. Haardplaats in baksteen. Kelderplafond en plafond / zoldervloer in gewapend beton

Waardering

ARTSENPOST / ARTSENWONING, van algemeen belang als zeldzaam en goed herkenbaar onderdeel van een uit de Tweede Wereldoorlog stammend en door de Duitse bezetter als onderdeel van een groot militair vliegveld opgezet legerkamp, vanwege: architectuurhistorische, stedenbouwkundige, krijgs- en cultuurhistorische en complex- en ensemblewaarden, die onder meer kunnen blijken uit de deels op locale en deels op Rijnlands aandoende voorbeelden geïnspireerde traditionalistische bouwtrant, uit de voor de bouwtijd kenmerkende onderdelen en details, uit de kunstmatig opgezette brinkdorpstructuur en de tot in detaillering doorgevoerde camouflage, uit de samenhang van en met het totale militaire vliegveldconcept en de ruimtelijke hoofdlijnen en onderdelen van het kampement, en uit de onderlinge verwantschap van de hierbij toegepaste vormen.

Locatie

LocatienaamLocatieomschrijving
ArnhemDeelen:Groot-Heidekamp

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieVerdedigingswerken en militaire gebouwenBomvrij militair objectEerste-hulppost

Artsenpost/Artsenwoning

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
ARNHEMA1541

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
n.v.t.niet van toepassing

Bouwtypen

HoofdcategorieSubcategorieBouwtypeToelichting
Verdedigingswerken en militaire gebouwenBijgebouwen

Artsenpost/Artsenwoning

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19401941exactvervaardiging