Actualiteit gegevens: 15-10-2019

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
529784
Complexnummer: 
529781 - Deelen/Vliegveld
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
21 december 2012
Kadaster deel/nr: 
62107/53
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Gelderland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Arnhem
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Arnhem
X-Y coördinaat: 
189733 - 450709

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

Gebouw 16(2) ligt vrijstaand aan de noordzijde van de rolbaan, globaal tussen en schuin tegenover de T-kruising hiervan met de toegangsweg tot Vrijland-Noord en gebouw 14 en hangar III A. De daknok strekt zich uit van west naar oost en loopt evenwijdig met de rolbaan. Gebouw 16 is een in 1941 als 'Sonderbau' tot stand gekomen militair gebouw met technische functie (wapenherstelplaats: bedoeld zijn vermoedelijk boordwapens) en is op macroniveau onderdeel van een grote militaire vliegveldstructuur uit de jaren 1940-1945, op mesoniveau van een ijl complex van in een rechthoekig-geometrische structuur geplaatste gebouwen, terwijl het op microniveau een relatief solitair geplaatst object is, in directe aansluiting op de bestaande, maar in het kader van de aanleg van het vliegveld aangepaste ruimtelijke structuur. De ligging aan de rolbaan verraadt de direct vliegtuiggebonden functie.

Omschrijving

Onderkelderd, eenlaags, met ca. 50 cm dik buitenmuurwerk uitgevoerd, bakstenen MILITAIR GEBOUW MET TECHNISCHE FUNCTIE (wapenherstelplaats, Waffenmeisterei) (2), op overwegend rechthoekige plattegrond en gedekt door een met grauwe gegolfde opnieuw verbeterde holle (Hollandse) pannen belegd schilddak, met in de nok een bakstenen schoorsteen en verder in het noordelijk en het zuidelijk dakschild vensterstroken van langgerekte houten dakkapellen onder lessenaarsdak, en in het westelijk schild een kleine dakkapel onder lessenaarsdak, waarin een via een ijzeren trap en een balkon bereikbare toegangsopening. Rondom lichtkokers naar kelderniveau. De zuidelijke langsgevel / hoofdgevel heeft rechts een ongeveer één meter risalerend geveldeel met puntgevel en onder aangekapt zadeldak. Dit risalerend geveldeel bevat links de in een met hanenkam getoogde portiek gelegen hoofdtoegangsopening, waarin dubbele houten lattendeuren onder een door roeden verdeeld veertienruits bovenlicht. Rechts hiervan twee rechthoekige vensteropeningen onder rollaag, met dubbele houten vierruits ramen, en op zolderverdiepingniveau een getoogde toegangsopening onder hanenkam en voorzien van dubbele, houten deuren. Links van het risalerende geveldeel drie, twee en drie vensteropeningen onder rollaag en met betonnen kalf, elk boven het kalf voorzien van achtruits valramen en beneden het kalf van naar binnen openende dubbele vierruits ramen en van in groen en wit lijstmotief geschilderde plaatstalen luiken [en de rechter drie (bovenin) met tralies]. De noordelijke langsgevel heeft links vier en rechts negen vergelijkbare vensteropeningen en hiertussen een toegang onder rollaag, met achtruits bovenlicht en houten deur. De oostelijke kopgevel heeft links en rechts een tweetal vergelijkbare vensteropeningen en hiertussen twee eveneens vergelijkbare toegangsopeningen. Rechts een met de gevel evenwijdige trap met bakstenen muurtje naar kelderniveau. De westelijke kopgevel bevat links één en rechts twee vergelijkbare vensters en hiertussen een getoogde toegangsopening onder hanenkam, met 12-ruits getoogd bovenlicht en houten deur. Rondom mastgoten en wit geschilderde houten windveren aan de puntgevel. Het interieur is deels gemoderniseerd, maar bevat zowel in de kelder als op de begane grond voor de bouwtijd karakteristieke details en onderdelen, zoals deuren, deurposten, geschilderde lambrisering. Betonnen vloeren en plafonds.

Waardering

MILITAIR GEBOUW MET TECHNISCHE FUNCTIE (wapenherstelplaats), van algemeen belang als goed herkenbaar onderdeel van een uit de Tweede Wereldoorlog stammend en door de Duitse bezetter als onderdeel van een groot militair vliegveld opgezet legerkamp, vanwege: architectuurhistorische, stedenbouwkundige, situationele, krijgs- en cultuurhistorische en complex- en ensemblewaarden, die onder meer kunnen blijken uit de op locale vormen geïnspireerde traditionalistische bouwtrant, uit de voor de bouwtijd kenmerkende onderdelen en details, uit het volgen van de kunstmatig opgezette en bij de vooraf bestaande ruimtelijke inrichting aansluitende geometrische nederzettingsstructuur en de hierbinnen tot in detaillering doorgevoerde camouflage, uit de ligging aan de rolbaan, uit de samenhang van en met het totale militaire vliegveldconcept en de ruimtelijke hoofdlijnen en onderdelen van het kampement, en uit de onderlinge verwantschap van de hierbij toegepaste vormen.

Adressen
Straatnaam, Huisnummer, Postcode en Woonplaats zijn registergegevens

HoofdadresStraatNrToev.PostcodeSitueringLocatieWoonplaats
JaKoningsweg17B6816 TCBijArnhem

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieVerdedigingswerken en militaire gebouwenBijgebouwen

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
ARNHEMA1618

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
n.v.t.niet van toepassing

Bouwtypen

HoofdcategorieSubcategorieBouwtypeToelichting
Verdedigingswerken en militaire gebouwenBijgebouwen

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19401945globaalvervaardiging