Actualiteit gegevens: 15-10-2019

Monumentgegevens

Monumentnummer
Het monumentnummer is een registergegeven
531173
Complexnummer: 
529576 - Deelen/Groot-Heidekamp
Status: 
rijksmonument
Inschrijving register
Inschrijving register is een registergegeven
21 december 2012
Kadaster deel/nr: 
62107/52
Internationaal Kenteken: 
Nee

Locatie

Provincie
Provincie is een registergegeven
Gelderland
Gemeente
Gemeente is een registergegeven
Arnhem
Woonplaats
Woonplaats is een registergegeven
Arnhem
X-Y coördinaat: 
190144 - 449551

Omschrijving
De rijksmonumentomschrijving is een registergegeven voor zover noodzakelijk voor de identificatie van het rijksmonument

Inleiding

Gebouw 44 ligt vrijstaand aan de westzijde van een ruime opstel- en wasplaats voor materieel, ten noorden van nummer 41 en evenwijdig daaraan, parallel aan de huidige Clément van Maasdijklaan, die de westgrens van Groot-Heidekamp vormt. De daknok strekt zich uit van zuid naar noord. Gebouw 44 is een in 1940-1941 als 'Regelbau' tot stand gekomen garage met vier dubbele garageboxen ten behoeve van de Fahrbereitschaft, en is op macroniveau onderdeel van een grote militaire vliegveldstructuur uit de periode 1940-1945, op mesoniveau van een complex van - op enige afstand van de in lineair en brinkdorpachtig verband geplaatste verblijfsgebouwen - in een rechthoekig geometrisch verband geplaatste gebouwen, en op microniveau van een complex van naar functie en vorm onderling verwante functionele panden. De garage is tegenwoordig in gebruik in een vergelijkbare functie en als opslaggebouw.

Omschrijving

Eenlaagse, bakstenen GARAGE in schoon metselwerk uitgevoerd op langgerekte, rechthoekige plattegrond en gedekt door een zadeldak met overwegend grauwe opnieuw verbeterde Hollandse pannen tussen puntgevels. De naar de opstelplaats gekeerde oostelijke voor- of langsgevel is door vijf bakstenen muurdammen of penanten in vier dubbele open traveeën van gelijke breedte verdeeld; garagedeuren ontbreken. De westelijke achtergevel bevat per travee twee bouwsporen van dichtgezette, van oorsprong ronde en met rollaag uitgevoerde ventilatieopeningen. De blinde kopse gevels zijn voorzien van wit geschilderde houten windveren; aan de voorgevel een mastgoot. Het witgekalkte interieur, waarin veel van de oorspronkelijke witkalklaag resteert, wordt door drie, circa 1,25 m hoge, bakstenen scherfmuren verdeeld in vier dubbele stallingruimten voor acht voertuigen, met daarboven een open houten kapconstructie op basis van spanten en sporen en zonder beschot. Op de middelste scherfmuur een vanonder latere muurverf blootgelegde tekst: "Zu diesem Hause Mannlöcher sofort erkunden", hetgeen mogelijk wijst op een stalling van tanks. Op de achterwand idem: "Rauchen verboten".

Motivering

GARAGE van algemeen belang als herkenbaar onderdeel van een uit de Tweede Wereldoorlog stammend en door de Duitse bezetter als onderdeel van een groot militair vliegveld opgezet legerkamp, vanwege:

- architectuurhistorische waarde door de op locale vormen geïnspireerde traditionalistische bouwtrant en de voor de bouwtijd kenmerkende uitvoering en detaillering,

- krijgs- en cultuurhistorische waarde als garage in een garagecluster in het legerkamp Groot Heidekamp ten behoeve van de "Fahrbereitschaft",

- stedenbouwkundige en ensemblewaarde door de inbedding in een op rechthoekige grondslag gevormde cluster van garages met voertuigopstelplaatsen, door de samenhang van en met het totale militaire vliegveldconcept en de ruimtelijke hoofdlijnen en onderdelen van het kampement, en door de onderlinge verwantschap van de hierbij toegepaste vormen.

Locatie

LocatienaamLocatieomschrijving
ArnhemDeelen:Groot-Heidekamp

Oorspronkelijke functies

HoofdfunctieFunctiesoortHoofdcategorieSubcategorieFunctieVerbijzonderToelichting
Jaoorspronkelijke functieVerdedigingswerken en militaire gebouwenBijgebouwen

Percelen
De naam van de kadastrale gemeente, de sectie en het perceelnummer zijn registergegevens

Kadastrale gemeenteSectieGrondperceelKad. objectAppartement
ARNHEMA1541

Bouwstijlen

HoofdstijlSubstijlZuiverheidToelichting
n.v.t.niet van toepassing

Bouwtypen

HoofdcategorieSubcategorieBouwtypeToelichting
Verdedigingswerken en militaire gebouwenBijgebouwen

Bouwactiviteiten

VanTotNauwkeurigheidWerkzaamheidToelichting
19401941exactvervaardiging